Architect en socioloog Mári Glas (1968) buigt zich over noodlijdende vraagstukken in wetenschap en samenleving. Onder zijn redactie schrijven zijn (half)zussen Rémi ('55), Lis ('57), Mila ('68) en Ira ('83) Glas op hun Eigen Wijze met hem mee, over zelfgekozen onderwerpen. Waar het langer moet, laten zij hun ideeën rijpen op eikenhout en vullen hun eigen blogs hiermee. Waar het korter kán schenken zij hieruit gezamenlijk een Glaasje, van maximaal 300 milliliter, oftewel 300 woorden. Proost!


Posts tonen met het label economische groei. Alle posts tonen
Posts tonen met het label economische groei. Alle posts tonen

dinsdag 4 december 2018

Vroeger waren de . A p p l e t j e s . beter

Zusje, je kunt mij de schuld geven, maar destijds heb je 'm toch écht zelf aangeschaft!
Nu heb je spijt, want acceptabele vervangers blijken peperduur.
Op zich geen probleem natuurlijk, tenzij je verslaafd bent...



Gelukkig heb ik geen aanleg voor verslaving.
Inmiddels ben ik dus zelf weer aan de 'windows'.
Want van een rondje nieuw(st)e Macs werd ik moedeloos.

Zo bewaar ik bijvoorbeeld veel foto's en filmpjes op mijn laptop.
De - momenteel - goedkoopste Air voldoet niet, qua geheugen.
Maar de nieuwste Pro (begint bij 1350 euro!) helaas evenmin.
Een voor mij bruikbaar laptopje schijnt inmiddels ongeveer 1800 euro te moeten kosten!

Mila liet destijds noodgedwongen haar gecrashte harde schijf vervangen.
De onverwacht grote capaciteit van de nieuwe schijf bleek een geluk bij een ongeluk.
Helaas kan de harde schijf van de nieuwste modellen niet langer worden vervangen.
Héél slim, van Apple!
Of toch niet?

Zelfs Apple erkent inmiddels de problemen met de nieuwste toetsenborden, die geen kruimeltje kunnen verdragen.

De vormgeving is ook al niet meer wat het wás.
Ik zie mijn docenten nog zitten, jaren negentig, met hun kekke apparaatjes: (zelfverklaarde) artistieke voorhoede! 
Maar door alle schandalen rond schimmige productieprocessen duurt het niet lang meer of een fatsoenlijk mens wil nog niet dood gevonden worden met een Mac... 

Momenteel lijkt de jongste generatie slimmeriken dan ook af te haken.
Uitgerekend díe types dus die er, ooit, als eerste bij waren.
De nieuwste Appletjes zijn veel te duur en - op de koop toe - niet langer vernieuwend.

Misschien is het gewoon de wet van de remmende voorsprong: andere merken hebben veel leuke en handige snufjes gekopieerd.
Maar de interessantste vondsten van dit moment komen niet langer van Apple.

Apple lijkt, in de nadagen van de zomer, vooral te oogsten.
Voorlopig, totdat ook de laatste verslaafde is afgekickt.

Mári Glas (1968)

zondag 14 mei 2017

Een (snel!) verdwijnende wereld

Op de fiets zie ik een mij onbekend vogeltje, kwiek rondfladderend in een nog kale akker.
Rank, met felgele buik en een opvallend lange zwarte staart.
Op internet vind ik een gelijkend plaatje:

Grote gele kwikstaart. Bron: "Dorp in Vogelvlucht", Frans Hoppenbrouwers. 

Aangezien de gele kwikstaart “een uitgesproken voorkeur voor snel stromende beken” heeft was dit vermoedelijk een verdwaald exemplaar van deze “noordelijke broedvogel”.*
Op zoek naar een broedplaatsje in een - helaas gevaarlijk intensief bewerkte! - Hogelandse akker.

Bovenstaande afbeelding hoort bij een verhalenreeks waarin Frans Hoppenbrouwers (1940-2013) vertelt over zijn idyllische jeugd te Brabant.**
Mij was Hoppenbrouwers even onbekend als de gele kwikstaart.
Het dichten en schrijven – vele hoorspelen en boeken! – blijkt hij er zo’n beetje bij te hebben gedaan, naast een fulltime-baan.***
Maar evenals de gele kwikstaart – die het vogelzijn daarentegen fulltime uitoefent – mikt hij trefzeker op een plekje in mijn hart:
Daarbij is het natuurlijk niet helemaal eerlijk om de wereld uitsluitend vanuit menselijk oogpunt te bekijken. Ook dieren hebben recht op een woon- en verblijfplaats, met andere woorden: de aarde behoort niet uitsluitend toe aan de mens.**
Iets minder genuanceerd, in mijn eigen woorden:
Wij heb-ben dom-weg het recht niet om al-les wat leeft te offeren.
Gedachteloos, als vanzelfsprekend.
Aan denkfouten, een idee-fixe: 
vooruitgang, techniek of economische groei.

Als kind zwierf Hoppenbrouwers rond en observeerde de natuur.
Wat een opmerkingsgave, wat een kennis!
Maar veel van wat hij destijds ontdekte, bestaat niet meer, is zeldzaam, of wordt bedreigd.
Bovendien dwaalde, leefde, werkte, broedde en dichtte Hoppenbrouwers op minder intensief bewerkte maatschappelijke grond.
Welke hedendaagse fulltime-baan laat nog energie over voor schrijven, dichten én vertalen?
Bestaan zulke mensen eigenlijk nog wel?

Hoe kunnen we het tij keren?
De vooruitgang eist zijn tol, zodat er dingen verdwijnen.
Maar wat je niet kent – omdat het al grotendeels verdwenen is! – bescherm je niet.
Zelfs niet met alle techniek van de wereld.

Mila Gras-Glas (1968)

** Frans Hoppenbrouwers, “Dorp in vogelvlucht”
*** Bron: Wikipedia. 

woensdag 18 januari 2017

Onderwijs relativeren? Dát durf ik niet!

Peter de Waard hekelt de “obsessie met onderwijs” van politieke partijen.*
Onderwijs draagt volgens hem niet “per se” bij aan welvaart en economische groei.

Dit moet wel waar zijn, want de journalist bevindt zich in eminent gezelschap.
Zo is er volgens Harvard-econoom Lant Pritchett “geen greintje bewijs” dat “meer onderwijs leidt tot hogere groei”.
Daarbij leidt onderwijs, volgens Cambridge econoom Ha-Joon Chang, “hoogstens tot een rijker en onafhankelijker leven”.
Terwijl groei het hoogst bereikbare is.
Economisch, welteverstaan!
Verder stelt Chang dat er in groeiende(!) economieën juist behoefte is aan laaggeschoold dienstverlenend werk.

Hier is weinig tegenin te brengen.
In Global Cities zoals Londen dient een – grotendeels onzichtbare en voornamelijk uit zwaar onderbetaalde immigranten bestaande! – vloeibare onderklasse de, steeds excessiever wordende, behoefte aan diensten van de financiële elite.

Terwijl onderwijs van oudsher juist het domein van de middenklasse is.
In het bijzonder van de sociale stijgers.
Nu wil het geval dat global cities helaas niet zitten te springen om sociale stijgers.
In de woorden van een Engelse cartoonist:
Sorry folks! The social ladder is temporarily out of order.
Wel staat goed onderwijs aan de basis van een waarachtige meritocratie.
De kern ervan is immers dat toelatings- en examencriteria objectief zijn.
Voor de gevestigde orde een lastige hobbel om te nemen, maar voor de – bij voorkeur dienende! – onderklasse ronduit onwenselijk.
De Waards artikel eindigt als volgt:
Onderwijs is maatschappelijk gezien een groot goed, puur economisch is een land vol academici niet beter af. Wie 'onderwijs, onderwijs, onderwijs' roept, moet ook die relativering durven maken.
Durven?!
Durven is een heerlijk woord; Als je durft zoals het hoort. Weet je wat je durven moet? Al wat eerlijk is en goed. En als iemand je iets vraagt; Wat de naam van laagheid draagt; Zeg dan, wat er ook geschiedt; Frank en vrij: dát durf ik niet!**
Mári Glas (1968)

* Uit de Volkskrant, 26-10-2016, p31.

** Klassiek poëzie-album-versje

zaterdag 5 november 2016

Waarom blijft de stemming (toch) zo somber?!

De Volkskrant (24-09-2016) vraagt zich af waarom Nederlanders ondanks de aantrekkende economie blijven mopperen. 
Paul Schnabel:
Er is ontzettend veel om opgewekt over te zijn maar het lijkt wel of het niet goed mág gaan.
Deze deskundige doet het slechte “nationale humeur” af als “flauwekul”, “perceptie”, “onzinnigheid” en “geklets”.
De economie groeit immers weer, dus alles gaat goed!

Op dezelfde pagina het relaas van een alleenstaande moeder: 
Ik heb twee banen. Dan sta je om half zeven op en ben je ’s avonds om tien uur thuis. En dan hoop je dat de kinderen in jouw afwezigheid goed terechtkomen.
Werkdagen van meer dan twaalf uur dus, met opgroeiende kinderen.

Zij maakt deel uit van een groep Nederlanders – working poor – die almaar groter wordt.
Mensen die fulltime werken, meestal in de dienstensector (zorg, schoonmaak, horeca). 
Voor een loon waar – zonder overuren! – niet van te leven valt.

Waarschijnlijk gaat het volgens Paul Schnabel uitstekend met deze mensen.
Zij hebben immers werk.
De rest komt later.
Of niet?

De geïnterviewde moeder beheerst haar participatie-idioom tot in de puntjes:
Als ik iets niet wil, is het mijn hand ophouden.
Dat treft, want zulks zou de overheid evenmin bevallen.

Zo bezien gaat het dus inderdaad goed, met Nederland.
Dat wil zeggen: met de overheidsfinanciën.
Deze moeder kost de “maatschappij” immers niets.
Met het Nederlandse bedrijfsleven gaat het zelfs nog beter.
Niet ondanks, maar dankzij de working poor.

Hoewel niet bewezen is dat de werkende armen ooit zullen meeprofiteren van een bloeiend bedrijfsleven, is dit normaalgesproken wél de (onuitgesproken) veronderstelling.
Belofte zelfs.
Want de Participerende Burger heeft de Toekomst.
Zoals Godvrezende Christenen rekenen op een leven na de dood.

Maar hoe zit het met de toekomst van de kinderen van deze overbelaste armen?
Ook dat is een kwestie van geloof. 
Maar vooral van Godvruchtigheid, oftewel: participeren.

Mári Glas (1968)

maandag 24 oktober 2016

CETA: geen kwestie van argumenten

Ten tijde van het Oekraïne-referendum sprak ik een kennis.
Een hoogopgeleide babyboomer, ooit werkzaam voor de PvdA.

Of hij gestemd had, informeerde ik, en zo ja: wat?
“Vóór, natuurlijk!”, sprak mijn kennis.
Zijn gezicht sprak boekdelen: wie kon er nou redelijkerwijs tégen zijn?
Hij was toch geen domme, anti-Europese populist?!

Ik zweeg.
Laf.
Want blijkbaar was ik zo’n, tja, onwetende populist.
Op dat moment schoot me zelfs geen argument te binnen.

Later bedacht ik me dat mijn kennis degene was zonder inhoudelijke(!) argumenten.
Wel meende ik achter hem een denkbeeldige menigte te ontwaren, alle duimen omhoog (“Vinden wij leuk”).

Zoals Grunberg schreef over de vrijheidsopvatting van Edith Schippers:
Ze doet in haar lezing of vrijheid een bedrijf is (Volkskrant, 8-9-2016).
Een goedlopend bedrijf, zodat die PR-afdeling er wel uit kan.

Bij de internationale vrijhandelsverdragen gaat het vooral om economische groei.
Het achterliggende paradigma – een theoretisch stelsel dat niet langer bewezen hoeft te worden, idealiter omdat het al bewezen is – luidt:
Europa (Nederland in het bijzonder!) is een bedrijf.
Handelsverdragen verbeteren de verkoopcijfers van dit bedrijf.
Hieruit volgt dat het belang van - helaas ondemocratische, want in het geniep bekokstoofde! - internationale handelsverdragen boven iedere twijfel verheven is.

Logisch ook:
De gevoeligste plek aan de mens is zijn portemonnee.
Schreef iemand.
Vermoedelijk geldt dit eveneens voor staten.
Oftewel: zodra ik tegen de oppermachtigheid van Europa’s portemonnee ben, ben ik tegen Europa.
Tenminste volgens mijn kennis, en de nimmer twijfelende menigte achter hem.
Maar in werkelijkheid ben ik tegen de oppermachtigheid van het internationale bedrijfsleven.
En dus juist heel erg vóór Europa!

Nu speelt CETA.
De Walen willen ‘hun eigen hachje’ redden, schrijft men.

Geef ze eens ongelijk.
Mij doen ze denken aan die solitaire, moedige Chinees wiens eeuwenoude huis boven zijn hoofd wordt afgebroken.
Zonder compensatie van de overheid.
Omringd door puinhopen en belaagd door bulldozers eet hij doodgemoedereerd zijn traditionele maaltijd.

Mila Gras-Glas